Plastiklerin Çekme Testi ve Poisson Oranı (ASTM D638)

ASTM D638 ve ISO 527-2 gibi plastiklere ait çekme standartları; geniş aralıktaki plastik malzemeleri ve ayrıca tekrarlanabilir ve hassas sonuçların elde edilmesinde en zorlayıcı hesaplamalardan biri olarak ispatlanmış olan Poisson Oranının da içinde bulunduğu hesaplamaları kapsamaktadır.

Tekrarlanabilir çalışmalar; Poisson Oranının hesaplanmasında, laboratuarlar arasında olduğu kadar bireysel laboratuarlar içindeki sonuçların tutarsız olduğunu açığa çıkaran çok büyük değişiklikler göstermiştir. Oranın ölçülmesinde yaşanan zorluk; çok küçük aralıkta yapılan çapraz ve eksenel gerinim hesaplamalarıyla doğrudan alakalıdır. Poisson oranı; malzemenin üniform gerilime maruz bırakıldığı sırada meydana gelen 2- boyutlu deformasyonu açıklayan, çapraz gerinimin eksenel gerinim tarafından bölünmesi olarak tanımlanmaktadır. Bu oran; izotropik ve homojen malzemelerin lineer elastik bölgesinde ideal olarak sabit değerdedir.

Poisson Oranı; genellikle %0,05 ve %0,25 gerinim değerlerinde ölçülmektedir. Uygun hassasiyete sahip ekstansometre; kabul edilebilir sonuçların elde edilmesinde kritik önem taşımaktadır. Takip edilen standarda bağlı olarak, belirli hassasiyet özelliklerine sahip ekstansometreye gereksinim duyulabilmektedir. ASTM D638 standardı için; ekstansometrenin, ilgili değerin ya da daha iyi değerin % 1’lik hassasiyetle gerinim ölçümünü yapabilecek niteliğe sahip olması zorunludur.

Plastik malzemelerin büyük çoğunluğu için; aynı anda hem eksenel hem de çapraz gerinim değerlerinin ölçümünü yapan yüksek çözünürlüklü çift-eksenli ekstansometrelerin kullanımı önerilmektedir. Tutarlı sonuçların elde edilmesi konusunda, uygun çenelerin seçilmesi de önem taşımaktadır. Bir numuneden diğerine geçildiğinde tutarlı değerlerin ulaşılmasına imkan veren ayarlanabilir çeneye kilitleme basıncının yanında kendinden ayarlanan özelliğe sahip olan pnömatik etkili çeneler önerilmektedir.

Ekipman seçimine ek olarak; hassas ve tekrarlanabilir sonuçların elde edilmesinde uygun test yönteminin ayarlanması da kritik bir durum olarak karşımıza çıkmaktadır. “Ön yük” seçeneğinin; genellikle numunenin çeneye ilk yerleştirilmesinde ortaya çıkan sıkıştırıcı kuvvetlerin ortadan kaldırılmasını sağlayarak, tekrarlanabilirliğin geliştirilmesine imkan tanıdığı tespit edilmiştir. Sıkıştırıcı kuvvetlerin numunenin eğilmesine yol açabilme ihtimalinin var olmasından dolayı; düzgün bir ön yüklemenin yapılmaması durumunda, eksenel ve çapraz gerinim ölçümlerinin numunenin eğilmiş konumunda alınabilmiş olması doğru olmayan sonuçların oluşumuna neden olabilmektedir. Ön yük değerinin; malzemenin germe işlemi olmaksızın düzleştirecek yeterlilikte yüksek değerde olması gerekmektedir.

Bluehill® gibi yazılım paketleri;  standart olarak bünyesinde otomatik ön yük özelliğini içermektedir. Ancak, tüm yazılım paketleri bu özelliğe sahip değildir. Bu tür durumlarda; her test başlangıcında operatörlerin, çapraz kafa konumunu ayarlayarak ön yük değerlerini manüel olarak uygulaması gerekebilmektedir. Ön yük değerine ulaşıldıktan sonra, eksenel ve çapraz ekstansometrelerin sıfır dengelerinin sağlanması önemlidir. Ön yük işlemine ek olarak; uygun örnekleme hızı da önem taşımaktadır. Çok sert malzemeler için, örnekleme hızının 500 Hz kadar yüksek değerde olması önerilmektedir. Diğer malzemeler için ise; daha düşük örnekleme hızları yeterli olmaktadır.


Çözüm Hakkında

Related Standards: ASTM D638 | ISO 527-1 | ISO 527-2 | JIS K7161
Numune Tipi: Dikdörtgen | Dambıl | Dog Bone
Materials: Plastikler
Test Tipi: Çekme
İş Sektörü: N/A
You are viewing a static image in place of an informative flash animation. Please download Adobe® Flash Player and refresh this page to view the animation.
Bu Çözüm ilginizi çekti mi?
Bizimle İletişime Geçin

Konuyla İlgili Literatür

3300 - Affordable Testing Solutions - Turkish   3300 - Affordable Testing Solutions - Turkish
5800 Series   5800 Series
5900 Serisi   5900 Serisi
Bluehill 2 Yazılımı   Bluehill 2 Yazılımı

Laboratuvarlarımız

Instron uygulama laboratuvarları araştırma, geliştirme ve doğru ekipmanı bulmalarına yardımcı olmak için müşteri numunelerini test etme amacıyla kullanılmaktadır.
Size en uygun çözümü bulmak için Uygulama Uzmanlarımıza başvurun.